Gümüşhane‘de yaklaşık 60 yıldır İl Halk Kütüphanesinde bulunan limon ağacı, yeni kütüphane binası için yürütülen çalışmalar doğrultusunda geçici olarak Gümüşhane Üniversitesine taşındı.
Yapımı 1966’da gerçekleştirilen İl Halk Kütüphanesi binasının depreme dayanıksız olduğunun tespit edilmesi üzerine yıkılarak yeniden inşa edilmesine karar verildi.
Yaklaşık 60 yıl önce bir polis memuru tarafından fidanken kütüphaneye bırakıldığı belirtilen ve zamanla bina içinde toprakla buluşarak kent hafızasının önemli bir parçasına dönüşen ağacın zarar görmemesi için uzman görüşleri doğrultusunda özel bir koruma süreci başlatıldı.
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Orman Fakültesi öğretim üyelerince hazırlanan teknik rapor çerçevesinde ön budaması gerçekleştirilen limon ağacı, kök yapısı ve toprağıyla birlikte sökülerek Gümüşhane Üniversitesine taşındı.
Ağacın, yaklaşık iki yıl sürmesi planlanan kütüphane inşaatının ardından yeni binadaki yerine tekrar dikilmesi hedefleniyor. Bu süre zarfında İl Halk Kütüphanesi ise Gümüşhane Kültür ve Turizm Müdürlüğü binasında hizmet vermeye devam edecek.
İl Kültür ve Turizm Müdürü Nihal Sürmeli, AA muhabirine, yeni kütüphaneyi kente kazandıracak olmanın heyecanını yaşadıklarını söyledi.
Limon ağacının kent ve kütüphane için simge haline geldiğini belirten Sürmeli, taşınma sürecinde kurumlarla koordineli bir şekilde çalıştıklarını dile getirdi.
Sürmeli, teknik rapor kapsamında çalışmaların büyük bir titizlikle gerçekleştirildiğini ifade ederek, “Hem kentimize modern bir kütüphane kazandıracağız hem de kent hafızasında önemli bir yere sahip bu ağacın yaşamını sürdürmesini sağlayacağız.” dedi.
Sera etkisi ağacı uzun yıllar korudu
Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İbrahim Turna ise kütüphane binasının yeniden yapılmasının zorunlu hale geldiğini, inşaat sürecinde limon ağacının bulunduğu yerde korunmasının mümkün olamayacağını vurguladı.
Taşıma işlemi öncesinde ağacın ön budamasının yapıldığını ve kök sisteminin koruma altına alındığını anlatan Turna, ağacın toprağıyla birlikte taşındığını belirtti.
Turna, kütüphanenin yapısı nedeniyle sunduğu sera etkisi sayesinde ağacın 60 yıldır yaşayabildiğini, Gümüşhane’nin açık iklim koşullarında bu kadar uzun süre yaşayamayacağına işaret etti.
Olası risklere karşı tedbir aldıklarına da dikkati çeken Turna, ağacın çeliklerinden daha önce dört fidan ürettiklerini ve son budamadan alınan çeliklerle aynı genetik mirası taşıyan yeni fidanlar yetiştirmeye devam edeceklerini bildirdi.
“Aynı zamanda bir kent kültürü var”
Gümüşhane Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Oktay Yıldız da teknik değerlendirmelerin ardından üniversitede ağacın korunabileceği uygun bir alan oluşturduklarını ifade etti.
Prof. Dr. Yıldız, ağacın sadece biyolojik bir varlık olmadığını dile getirerek, “Burada sadece bir ağaç yok, aynı zamanda bir kent kültürü var. Çocukluğunda burada kitap okuyan insanlar bugün 60-65 yaşında. Bu ağacın onların hayatında da ayrı bir yeri bulunuyor.” dedi.
“Bilimin ışığında en doğru yöntem uygulandı”
Gümüşhane Üniversitesi Öğretim Üyesi ve TEMA Vakfı Gümüşhane İl Temsilcisi Doç. Dr. Neva Doğan ise ağacın korunması için tüm alternatiflerin değerlendirildiğini ifade etti.
Doğan, çalışmaların titizlikle sürdürüldüğünü belirterek, “Vatandaşlarımız müsterih olsun. Amacımız bu ağacın yaşamını en iyi koşullarda sürdürmesini sağlamak.” dedi.
Kaynak: AA
